Mart
6

1920

1925

1927

1935

1948

1957

1961

1972

1989

1995

1995

2002

''Kaşağı''nın yazarı, ünlü öykücü Ömer Seyfettin, Haydarpaşa Hastanesi'nde öldü. Ömer Seyfettin, 12 Mart 1884'te Gönen'de doğmuştu.
Takriri Sükun Kanunu'na dayanılarak İstanbul'da 6 gazete ve dergi, Bakanlar Kurulu kararıyla kapatıldı. Kapatılan yayın organları şunlardı: Tevhidi Efkar, İstiklal, Son Telgraf, Aydınlık, Sebilülreşat ve Orak Çekiç.
İstanbul Radyosu yayına başladı.
Oyun Yazarı İbnürrefik Ahmet Nuri (Sekizinci), (61) öldü.
Anadolu Ajansı'nda 1925'te şirket kurucuları arasında yer alan ve ''Başyazarı'' olan ünlü şair, yazar ve gazeteci Kemalettin Kamu, (47) Ankara'da öldü.
Afrika'da Altın Kıyısı, Gana ismini alarak bağımsızlığını ilan etti.
İngiltere Kraliçesi II. Elizabeth, Türkiye üzerinden geçerken Ankara'ya geldi. Esenboğa Havaalanı'nda Devlet ve Hükümet Başkanı Orgeneral Cemal Gürsel tarafından karşılanan II. Elizabeth, Gürsel ile 40 dakika görüştükten sonra Türkiye'den ayrıldı.
TBMM Adalet Komisyonu, Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'ın idam cezalarını onayladı.
Şarkı sözü yazarı ve şovmen Fecri Ebcioğlu öldü.
Avrupa Birliği üyesi 15 ülke ile Türkiye arasında Gümrük Birliği Antlaşması imzalandı.
Karikatürist Nehar Tüblek, İstanbul'da öldü.
Tüblek, 1924 yılında Manastır'da doğmuştu.
Yargıtay 9. Ceza Dairesi, Gazeteci-Yazar Çetin Emeç ve Turan Dursun ile İran rejim muhalifi Ali Akbar Gorbani'nin öldürülmesi olaylarının da aralarında bulunduğu birçok saldırıdan sorumlu tutulan İslami Hareket Örgütü'nün ''İcra
Şurası'' üyesi İrfan Çağırıcı hakkındaki idam cezasını onadı.

7

1917

1927

1954

1969

1977

1979

1983

1989

1990

2001

Nick Larocca'nın ''Original Dixiland Jazz Band'' adlı orkestrası, ilk caz plağını New Jersey'deki Victor Co. plakçılık şirketi için doldurdu.
İstiklal Mahkemeleri'nin görevi sona erdi.
Petrol işletmeciliğini yabancı sermayeye açan Petrol Yasası kabul edildi. Petrol İşleri Genel Müdürlüğü kuruldu.
Golda Meir İsrail'in ilk kadın başbakanı oldu.
Pakistan'da seçimleri Zülfikar Ali Butto kazandı.
ABD uzay aracı Voyager I, Jüpiter ve Uranüs'ün Satürn gibi halkalara sahip olduğunu keşfetti. Voyager I, Jüpiter'in halkalı resimlerini dünyaya gönderdi.
Zonguldak Ereğli Kömür İşletmeleri'nin Kandilli üretim havzasındaki Armutçuk Ocağı'nda meydana gelen patlamada 102 kişi öldü, 86 kişi yaralandı.
Anayasa Mahkemesi, üniversitelerde ''dini inanç sebebiyle boyun ve saçların örtü veya türbanla kapatılmasını'' serbest bırakan yasayı iptal etti.
Hürriyet gazetesi Yönetim Kurulu Üyesi, gazeteci yazar Çetin Emeç ve şoförü Ali Sinan Ercan, uğradıkları silahlı saldırıda yaşamlarını yitirdiler.
Karikatürist Necmi Rıza Ayça, (87) İstanbul'da öldü.

8

1403

1857

1944

1948

1952

1954

1962

1963

1972

1980

1984

1996

Osmanlı padişahı Yıldırım Bayezid, Akşehir'de öldü.
KADINLAR GÜNÜ: ABD'de kadın işçilerin 8 Mart 1857'de  yaptıkları yürüyüş, Kopenhag'da 1910 yılında toplanan Dünya Kadınlar Kongresi'nde ''Emekçi Kadınlar Günü'' olarak belirlendi. 8 Mart, 1975'te BM tarafından ''Dünya Kadınlar Günü'' ilan edildi.
Yazar Hüseyin Rahmi Gürpınar, Heybeliada'daki köşkünde öldü. Gürpınar, 17 Ağustos 1864'te İstanbul'da doğmuştu.
Tanımladığı bir deri hastalığı, ''Behçet Hastalığı'' adıyla dünya tıp literatürüne geçen, deri ve zührevi hastalıklar uzmanı Ordinaryüs Profesör Dr. Hulusi Behçet kalp krizi sonucu İstanbul'da öldü.
ABD Philadelphia'da ilk suni kalp ameliyatı yapıldı.
Devletin siyasal prestijine ve mali gücüne zarar getirdiğine karar verilen ya da kişilerin özel hayatına tecavüz eden yazılar yazan gazetecilere ağır cezalar öngören Basın Kanunu, TBMM'den geçti.
İstanbul-Ankara-Adana seferini yapan THY Kop uçağı Toroslar'da düştü. 8 yolcu ve 3 kişilik mürettebat öldü.
Suriye'de, bir darbe sonucu, Baasçılar ve Nasırcılar iktidarı ele geçirdi. Baasçı subaylar, şubat ayında, Irak'ta da yönetimi ele geçirmiş ve Başbakan Kasım öldürülmüştü.
Demokratik Parti Genel Başkan Yardımcısı Yüksel Menderes, Ankara'da havagazıyla intihar etti. Başbakan Adnan Menderes'in oğullarından Mutlu Menderes, 1 Mart 1978'de trafik kazasında ölmüştü. 15 Mart 1996'da ise Aydın Menderes, trafik kazası sonucu felç oldu.
Felsefeci Nusret Hızır, (81) öldü.
8 ilde olağanüstü hal uygulanmasıyla ilgili ''Olağanüstü Hal Yönetmeliği'' yürürlüğe girdi.
Lefkoşa-İstanbul seferini yapan KKTC'ye ait bir yolcu uçağı kaçırılarak önce Sofya'ya, ardından da Münih'e indirildi.

9

1764

1796

1923

1929

1930

1956

1957

1967

1967

1995

1996

2001

2003

Padişah III. Mustafa tarafından yaptırılan Laleli Camii ibadete açıldı.
Napolyon Bonapart ile Josephine evlendi.
Sovyet lideri Lenin, geçirdiği felç sonucu konuşma yeteneğini kaybetti.
İstanbul'da Matbaacılık Mektebi açıldı.
Atatürk, Antalya Müzesi'ni gezdikten sonra Aspendos'ta incelemelerde bulundu.
Kıbrıs Rum toplumunun lideri Başpiskopos Makarios, İngiltere tarafından Seyşel Adaları'na sürgüne gönderildi. Adanın İngiliz Genel Valisi John Harding, Makarios'un, terörizmi aktif olarak desteklediği için sürgün edildiğini açıkladı.
Türkiye'nin ilk kadın doktor subayı Sema Aran, teğmen rütbesiyle göreve başladı.
Gazeteci Yazar Vala Nureddin (Va-Nü), (66) İstanbul'da öldü.
Gölcük Tersanesi'nde ''Berk'' adlı refakat firkateyninin yapımına başlandı.
TBMM Malvarlığını Araştırma Komisyonu'nun Almanya'da bulduğu belgeler, RP'li Süleyman Mercümek'in Türkiye'de yönettiği paranın toplam 17 milyon mark olduğunu ve bu paraların akıbetinin bilinmediğini ortaya koydu.
1990 yılında öldürülen gazeteci Çetin Emeç'i vurduğu belirlenen İslami Hareket Örgütü'nün tim sorumlusu İrfan Çağırıcı, İstanbul'da yakalandı.
Türk balesinin kurucusu Edris Stannus (Dame Ninette de Valois), İngiltere'de (104) öldü.
Siirt'te yapılan milletvekili yenileme seçimlerinde 3 milletvekilliğini alan, iktidardaki AK Parti'nin Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan da Parlamento'ya girdi.

10

1876

1910

1919

1920

1931

1938

1947

1952

1956

1963

1969

1972

1974

1988

1989

1993

1998

1999

2000

2003

Graham Bell ile yardımcısı Watson, ilk telefon görüşmesini yaptılar.
Hollywood'da çekilen ilk film olan ''In Old California'', gösterime girdi.
Çin'de kölelik resmen kaldırıldı.
Yunanistan Başbakanı Venizelos'un da katıldığı toplantıda, İstanbul'un resmi işgaline ve Kuvayı Milliye öncülerinin tutuklanmasına karar verildi.
İstanbul'da yayımlanan Bıldırcın, Piliç ve Çapkın Kız mecmuaları hakkında müstehcen yayın davası açıldı.
Ankara Radyosu'nda radyofonik konserlere, Bizet'in Carmen operasıyla başlandı.
Dört büyükler, Almanya'nın geleceğini tartışmak için Moskova'da toplandı.
Küba'da General Fulgencio Batista, Devlet Başkanı Carlos Socarras'ı devirerek yerini aldı.
Başpiskopos Makarios'un, 9 Mart günü sınır dışı edilmesinden sonra Kıbrıs'ta ayaklanmalar başladı.
Saatli Maarif Takvimleri'nin kurucusu Naci Kasım, (79) vefat etti.
ABD'li siyahi lider Martin Luther King'in katili James Earl Ray, 99 yıl ağır hapis cezasına çarptırıldı.
Millet Meclisi, Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan hakkındaki idam kararlarını 53 ret, 6 çekimser, 238 kabul oyuyla onayladı.
Cumhuriyet'in 50. Yılını Kutlama Komitesi'nce İstanbul'un Karaköy Meydanı'na dikilen ''Güzel İstanbul'' adlı kadın heykeli, ''müstehcen'' olduğu iddiasıyla bazı kesimlerin tepki göstermesine yol açtı.
Zorunlu Tasarruf Yasası çıktı.
Avrupa Kulüpler Kupası'nda finale yükselen ilk Türk basketbol takımı Efes Pilsen, Yunanistan'ın Aris takımına yenilerek ikinci oldu.
Gazeteci Emil Galip Sandalcı, (71) İstanbul'da öldü.
Gazeteciler Federasyonu kuruldu.
Şair, deneme yazarı Salah Birsel İstanbul'da öldü.
Diyarbakır 1 Numaralı DGM, kapatılan RP'nin Genel Başkanı Necmettin Erbakan'ı, ''halkı ırk ve din farklılığı gözeterek, kin ve düşmanlığa açıkça tahrik ettiği'' gerekçesiyle 1 yıl hapisle cezalandırdı.
Erman Filmin kurucusu Hürrem Erman (90) öldü.

11

1938

1941

1947

1949

1958

1967

1968

1969

1976

1980

1983

1985

1988

1990

1993

1997

Avusturya Şansölyesi Schuschnigg istifa etti; yerine gelen Nazi yanlısı Seyss-Inquart'ın daveti üzerine Alman birlikleri Avusturya'ya girdi.
İngiltere'nin Sofya Elçisi Rendell'a, İstanbul'da, Pera Palas Oteli'nde suikast girişiminde bulunuldu. Olayda 4 kişi öldü, Rendell kurtuldu.
Türkiye, Uluslararası İskan ve Kalkınma Bankası (Dünya Bankası) ve Uluslararası Para Fonu (IMF) örgütüne katıldı.
İsrail ve Ürdün, Rodos'ta ateşkes antlaşması imzaladı.
Türkiye ''Mısır, Suriye ve Yemen'' devletlerinin oluşturduğu Birleşik Arap Cumhuriyeti'ni tanıdı.
Gazeteci Yusuf Ziya Ortaç, (72) İstanbul'da öldü.
İstanbul Belediye Başkanı Haşim İşçan, beyin kanaması sonucu (70) öldü.
Besteci Sadi Işılay, (70) öldü.
Eski ABD Başkanı Richard Nixon, Şili'deki seçimler sırasında Salvador Allende'nin seçilmesini önlemek için CIA'ya emir verdiğini itiraf etti.
Gazeteci Yazar Zekeriya Sertel, (88) Paris'te öldü.
İki Ermeni teröristin silahlı saldırısında yaralanan Türkiye'nin Belgrad Büyükelçisi Galip Balkar, yaşamını yitirdi.
Konstantin Çernenko'nun 10 Mart'taki ölümünün ardından Mihail Gorbaçov, Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreterliği'ne getirildi.
Montajının tamamı Türkiye'de yapılan ilk F-16, Hava Kuvvetleri'ne teslim edildi.
Litvanya, tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etti.
Türkiye'nin Hamburg Din Ataşesi Ali Mangaoğlu, Alman Polisi tarafından vurularak öldürüldü.
Amasya'da el yazması Kuran çalınması olayıyla ilgili yargılanan Ayşegül Tecimer, gıyabında 4,5 yıla mahkum edildi. Tecimer'in ABD'ye kaçtığı öğrenildi.

12

1918

1921

1921

1925

1930

1933

1935

1947

1971

1979

1985

1985

1995

1998

1999

2000

Erzurum düşman işgalinden kurtuldu.
Burdur Milletvekili Mehmet Akif Ersoy'un yazdığı ''İstiklal Marşı'', milletve-killerince ayakta dinlenildi ve TBMM'de ''Ulusal Marş'' olarak kabul edildi.
Londra Konferansı sona erdi. İtilaf Devletleri barış önerdi.
Çinli lider Sun Yat Sen öldü, yerine General Çan Kay Şek getirildi.
Hindistan'da Mahatma Gandi, tuz üretimindeki hükümet tekeline karşı çıkmak amacıyla Ahmetabat'tan 300 millik denize doğru yürüyüşe başladı.
Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nce eski sözcüklere Türkçe karşılık bulmak için Dil Anketi başlatıldı.
Tarihçi Yusuf Akçura öldü.
ABD Başkanı Harry Truman, Amerikan Kongresi'nden Sovyetler Birliği'nin baskısı altında bulunan Türkiye ve Yunanistan'a toplam 400 milyon dolarlık bir yardımda bulunulması ve bu devletlerin sivil ve askeri personeline
ABD'de eğitim verilmesi için yetki istedi.
Silahlı Kuvvetler, ''12 Mart Muhtırası''nı verdi. Başbakan Süleyman Demirel, bu gelişme üzerine istifa etti.
Pakistan ve İran, CENTO'dan çekileceklerini açıkladı.
Türkiye'nin Ottawa Büyükelçiliği'ne Ermeni teröristler saldırı düzenledi. Kanadalı polisi öldüren teröristler, elçilikte 11 kişiyi rehin aldı. Büyükelçi Coşkun Kırca, canını pencereden atlayarak kurtarabildi.
Sovyetler Birliği ile ABD arasında, Cenevre'de Stratejik Nükleer Kuvvetler, Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler, Uzay ve Savunma sistemleri ile İlgili Yeni Silahların Kontrolü Görüşmeleri başladı.
Bir taksiyi gasp eden teröristler, Gazi Mahallesi'nde Aleviler'e ait olduğu bildirilen 3 kahvehaneyi gece otomatik silahlarla taradı. 1 kişi öldü. 20 kişi yaralandı. 14 Mart'ta Gaziosmanpaşa'da meydana gelen olaylarda 96 işyeri tahrip edildi, 13 araç yakıldı.
Komedi oyuncusu Ali Sururi, İzmir'de öldü.
Çek Cumhuriyeti, Polonya ve Macaristan, NATO'ya katıldı.
Papa II. John Paul, ''kilise''nin geçmişte Yahudiler'e, muhaliflere, kadınlara ve yerlilere karşı işlediği günahlardan ötürü af diledi.