Mayıs
4

1278- Karamanoğlu Mehmet Bey, Türkçeyi devletin resmi dili olarak ilan etti.

1421- Padişah Çelebi Mehmet öldü. Yıldırım Bayezıd'ın, Timur'a yenilmesinden sonra parçalanma tehlikesi baş gösteren Osmanlı devletini toparlayan I. Mehmet, Fatih Sultan Mehmet'in dedesiydi.

1920- Maarif Vekaleti (Milli Eğitim Bakanlığı) kuruldu.

1930- Mahatma Gandi, İngilizler tarafından tutuklandı.

1931- Mustafa Kemal Atatürk, üçüncü kez Cumhurbaşkanı seçildi.

1932- Gangster Al Capone tutuklandı.

1943- Başbakanlık, II. Dünya Savaşı sırasında, şeker satışlarını durdurdu. Bir yıl sonra da İstanbul'da nüfus başına iki kilo un verilmesine karar verildi.

1949- ''İstiklal Mahkemeleri''ne ilişkin yasa yürürlükten kaldırıldı.

1970- ABD'de, Ohio'da Kent Eyalet Üniversitesinde öğrenciler Vietnam savaşını protesto ettiler. Gösteriye müdahale eden Ulusal Muhafızlar dört öğrenciyi öldürdü.

1972- Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Kemalettin Eken, dört teröristin silahlı saldırısına uğradı. Olayda Orgeneral Eken ile Yarbay Adnan Coşkun yaralandı; teröristlerden biri ölü, biri yaralı ele geçirildi, diğer iki saldırgan kaçtı.

1980- Yugoslavya Devlet Başkanı Mareşal Tito öldü.

1994- Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile İsrail, Batı Şeria ve Gazze'de yaşayan Filistinlilere özerklik verilmesini öngören antlaşmaya imza attılar.

1997- Eurovision Şarkı Yarışması'nda, Şebnem Paker'in seslendirdiği ''Dinle'' adlı şarkı üçüncü geldi.

1997- Tangolarıyla tanınan Esin Engin İstanbul'da öldü.

1997- Irak'tan Avrupa ülkelerine gitmek isteyen 25 kişiyi taşıyan iki tekne, Ege Denizi'nde battı. 17 kişi boğuldu, 7 kişi kayboldu.

2005- İsviçre'nin önde gelen plak şirketlerinden VDE-GALLO, ilk altın yoğun disk ödülünü ünlü flüt sanatçısı Şefika Kutluer'e verdi.

2007- YSK'nin kararına göre, 22 Temmuz'da yapılacak milletvekili seçimine 21 siyasi parti katılacak.

5

1818- Alman düşünür ve komünizmin kurucusu Karl Marx doğdu.

1821- Napolyon Bonapart, sürgün edildiği St. Helene Adası'nda öldü.

1834- İlk ana kara demir yolu hattı Belçika'da açıldı.

1925- Atatürk Orman Çiftliğinin kuruluş çalışmalarına başlandı.

1925- Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal'e suikast girişimi gerekçesiyle ölüm cezasına çarptırılan Manok Manukyan idam edildi.

1947- Belçika, İngiltere, Danimarka, Fransa, Hollanda, İrlanda, İsveç, İtalya, Lüksemburg, Norveç; bir araya gelerek Avrupa Konseyini kurdu. Türkiye Avrupa Konseyine Ağustos 1949'da katıldı.

1952- Kibrit tekeli kalktı.

1952- ''Türk-Elen Dostluk Derneği'' kuruldu.

1955- Türk Kadınlar Birliğinin girişimiyle her yıl mayıs ayının ikinci pazar gününün ''Anneler Günü'' olarak kutlanmasına karar verildi. TKB, Nenehatun'u yılın annesi seçti.(Anneler Günü'ne ilişkin ilk resmi öneri, 1872'de Amerikalı
Julia W. Howe'dan geldi.)

1956- Ece Özbayrak, 10. Daktilografi Şampiyonası'nda, dakikada 735 vuruşla dünya rekoru kırdı.

1960- Sovyetler Birliği, bir süredir kayıp olan ABD'ye ait casus uçağı ''U-2''yi düşürdüğünü açıkladı.

1960- Ankara'da öğrenciler ''555K'' (5'inci ayın 5'inde saat 5'te, Kızılay'da) koduyla bir gösteri yaptı.

1961- Alan Shepard, ABD'nin uzaya gönderdiği ilk insan oldu.

1968- Fransa'da, Vietnam savaşı nedeniyle Amerikan karşıtı gösterilerde 6 öğrencinin tutuklanması üzerine Daniel  Cohn-Bendit liderliğinde 30 bin öğrenci barikatlar kurarak Paris'te ayaklandı; Sorbonne Üniversitesi kapatıldı.

1990- İlk özel televizyon kanalı olan Magic Box şirketinin Star 1 televizyonu programlı yayına başladı.

1994- Naim Süleymanoğlu, Çek Cumhuriyeti'nde yapılan Avrupa Halter Şampiyonası'nda 64 kiloda dünya rekoru kırarak üç altın madalya aldı.

2006- Türk sinemasının usta yönetmeni Atıf Yılmaz 81) İstanbul'daki evinde yaşama veda etti. Aralarında ''Ah Güzel İstanbul'', ''Selvi Boylum, Al Yazmalım'', ''Eğreti Gelin'' gibi yapımların bulunduğu 119 filme imza atan Yılmaz, 7'si Antalya Film Festivalinde olmak üzere 10 ödül kazanmıştı.

2006- Cumhuriyet gazetesinin Şişli'deki binasının bahçesine pimi çekilmemiş bir el bombası atıldı.

2007 - Manisa, Çanakkale ve Mersin'de, çeşitli sivil toplum örgütlerince ''Cumhuriyete Sahip Çıkalım'' mitingi düzenlendi. 

2007- Bakanlar Kurulu, paradaki ''Yeni'' ibaresinin 1 Ocak 2009'dan itibaren kaldırılmasını ve yeniden ''Türk Lirası''na dönülmesini kararlaştırdı

6

1889- Osmanlı Devleti'nin de katıldığı Uluslararası Paris Fuarı başladı.

1915- Yönetmen ve aktör Orson Welles doğdu.

1927- İstanbul Radyosu düzenli ve programlı yayınlarına başladı.

1930- Hakkari'de 7.2 büyüklüğündeki depremde 2514 kişi öldü.

1937- Dünyanın en büyük zeplini olan Hindenburg, havalandıktan kısa süre sonra alev aldı ve yanarak yere çakıldı. 35 yolcunun öldüğü kazadan sonra, bu taşımacılık yönteminden vazgeçildi.

1955- Besteci Hüseyin Saadettin Arel (75) öldü. 

1972- Deniz Gezmiş, Hüseyin İnan ve Yusuf Aslan hakkındaki idam cezaları, Cebeci Sivil Kapalı Cezaevinde yerine getirildi.

1992- Alman asıllı Amerikalı aktris Marlene Dietrich öldü.

2006- Can Yayınlarının kurucusu, romancı ve öykücü Erdal Öz (71) hayata gözlerini kapattı.

2007- TBMM Genel Kurulu, Anayasa Mahkemesinin, cumhurbaşkanı seçimine ilişkin verdiği iptal kararının ardından yeniden yapılan 1. tur oylamada öngörülen toplantı yeter sayısı (367) bulunamadı. AK Parti Kayseri Abdullah Gül, cumhurbaşkanı adaylığından çekildiğini açıkladı.

2007- Fransa'daki cumhurbaşkanlığı seçimin ikinci turunu Halk Hareketi Birliği (UMP) adayı Nicolas Sarkozy kazandı.

7

1830- Osmanlı-Amerikan Ticaret ve Dostluk Antlaşması imzalandı.

1867- Alfred Nobel dinamitin patentini aldı.

1884- Mithat Paşa öldürüldü.

1915- İngiliz transatlantiği Lusitania batırıldı, 1200 kişi öldü.

1921- Türkiye Muallimler ve Muallim Cemiyetleri Birliği kuruldu.

1924- Cumhuriyet gazetesi, İstanbul'da yayımlanmaya başladı.

1925- Hüseyin Cahit Yalçın, Ankara İstiklal Mahkemesince Çorum'da müebbet sürgüne mahkum edildi.

1943- Eski başbakanlardan Ali Fethi Okyar İstanbul'da öldü. 

1945- Alman General Jodl, Reims'te, Müttefik Kuvvetler Komutanı General Eisenhower'in karargahını kurduğu küçük bir okulda, Almanya'nın teslim olduğunu bildiren anlaşmayı imzaladı.

1966- Polis, Mecliste arama yaptı.

1973- Türkiye Yazarlar Sendikası kuruldu.

1979- İran'ın yeni lideri Humeyni, evlenme yaşını kızlarda 13'e, erkeklerde 15'e indirdi.

1986- Gazeteci, hikaye ve oyun yazarı Haldun Taner (71) İstanbul'da öldü.

1988- Abdi İpekçi cinayeti ile Papa suikastında adı geçen Oral Çelik Fransa'da yakalandı.

1995- Fransa'da sağın adayı Jacques Chirac cumhurbaşkanı seçildi.

1997- İstanbul'da Yenikapı Mevlevihanesi yandı.

2000- Anayasa Mahkemesi Başkanı Ahmet Necdet Sezer, TBMM Genel Kurulunda yapılan 3. tur oylamada 330 oyla Türkiye Cumhuriyeti'nin 10. Cumhurbaşkanı seçildi.

2007 Caz sanatçısı Nükhet Ruacan, İstanbul'da yaşamını yitirdi.

8

1886- Coca Cola, ABD'de kimyacı John Styth Pemberton tarafından imal edildi.

1903- Fransız ressam Paul Gaugin öldü.

1945- Alman General Von Keitel, Sovyet komutan General Zhukov'a teslim oldu. Avrupa'da savaşın bittiği bu güne ''V.E. Day'' (Zafer Günü) adı verildi.

1947- Ulvi Cemal Erkin, Prag'da Çek Filarmoni Orkestrası'nı yönetti.

1952- Türkiye Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü kuruldu.

1961- Uluslararası Af Örgütü kuruldu.

1972- Bülent Ecevit'in listesinin olağanüstü kongrede kazanması üzerine, İsmet İnönü, 33 yıl 4 ay 11 gün sonra CHP genel başkanlığından istifa etti.

1978- Radyo-TV Gazetecileri Derneği kuruldu.

1984- Türk parlamenterlerin yetki belgeleri, Strasbourg'daki Avrupa Konseyi Parlamenterler Asamblesinde onaylandı. 12 Eylül'den sonra, 1981'den beri Konsey Meclisinde temsil edilmeyen Türkiye ile Avrupa Konseyi ilişkileri, böylelikle yumuşama yoluna girmiş oldu.

1984- Sovyetler Birliği Los Angeles Olimpiyatlarını boykot edeceğini açıkladı.

1987- Ressam müzeci Elif Naci (89) öldü.

1993- Üç bin kişi Gökova termik santraline karşı eylem yaptı.

9

1485- Davutpaşa Lisesi, dönemin sadrazamı Davut Paşa tarafından ''Mektebi Sübyan'' adıyla kuruldu. 1874'te Rüştiye Mektebi'ne dönüştü.

1920- Anadolu Ajansı, ''Büyük Millet Meclisi adına Mustafa Kemal'' imzasıyla ''İslam Alemine Beyanname''yi yayınladı: ''... Orduyu terhis etmek, köylülere Kuvayı Milliye'yi asi tanıtmak, milleti kendisine şeref veren en asil ve civanmert evladına karşı şüphe ve tereddüde düşürmek, sulhü hazırlamak için İngiliz emri altında çalışan vatansızların ilk işi oldu.''

1926- Amerikalı kaşif Amiral Byrd, Kuzey Kutbu'na doğru ilk uçuşunu yaptı.

1935- Cumhuriyet Halk Fırkası 4. Büyük Kurultayı toplandı. Kurultayda ''fırka'' yerine ''parti'' sözcüğü benimsendi. ''Altı Ok'' daha ayrıntılı şekilde ele alındı. ''Partinin
güttüğü bütün bu esaslar Kemalizm prensipleridir'' denilerek, ''Kemalizm'' ilk kez resmi olarak tanımlandı.

1942- Ulusal mimarlık akımının en önemli temsilcilerinden Mimar Vedat Tek İstanbul'da öldü.

1955- ''Anneler Günü'' Türkiye'de ilk kez kutlandı.

1955- Batı Almanya, NATO'ya katıldı.

1988- Basın Müzesi, İstanbul'da açıldı.

1998- Şair Haşim Nezihi Okay (94) İstanbul'da öldü.

2007- Fransız ressamı Paul Cezanne'ın sulu boya tablosu 25,5 milyon dolara satıldı.

10

1799- Cezzar Ahmet Paşa, Akka'da Napolyon'un ordularına karşı zafer kazandı.

1868- ''Danıştay'' kuruldu. ''Şurayı Devlet'' adıyla kurulan Danıştay, Padişah Abdülaziz'in nutkuyla fiilen çalışmaya başlamıştı. 

1876- Osmanlı devletinde sansür uygulamasına ilişkin ilk ''Kararnamei Âli'' çıkarıldı.

1907- Anneler Günü, ilk kez ABD'nin Philadelphia kentinde kutlandı.

1919- İtilaf Devletleri temsilcileri, Paris'te, Yunanlıların İzmir'i işgali konusunda karar aldı.

1921- Mustafa Kemal Paşa, TBMM'de ''Müdafaayı Hukuk Grubu''nu kurdu.

1930- Cumhuriyet Halk Fırkasının 3. Büyük Kongresi'nde, ''Altı Ok''un simgelediği ilkeler kabul edildi.

1961- TBMM, nispi temsil seçim sistemini kabul etti.

1975- Türk sinemasında komedi filmlerinin değişmez oyuncusu Necdet Tosun (49) öldü.

1978- Tarihi Çiçek Pasajı binası çöktü. Enkaz altında kalan 7 kişi öldü, 16 kişi yaralandı.

1995- Tiyatro sanatçısı Belkıs Dilligil, İstanbul'da geçirdiği trafik kazasında öldü.

2005- Şair Ahmet Tufan Şentürk (81) vefat etti.

2006- Şişli'deki Cumhuriyet gazetesi binasına bir hafta içinde ikinci kez el bombası atıldı.