|
Hassas eko sisteme sahip birçok alanda görüldüğü gibi Acarlar Gölü de günümüzde yaşanan çevre kirliliğinden etkilenen bir doğa harikası. Doğal alanların bilinçsizce kullanılması ve biyolojik çeşitliliğin her geçen gün azalması giderek yaygınlaşan ekolojik bir sorun.
İğneada longozundan sonra Türkiye'nin ikinci büyük longozu olan Acarlar Gölü, Sakarya ilinin Karasu ilçesi Karamüezzinler köyünün sınırları içerisinde yer alıyor. Sakarya Gölü'nün Karadeniz'e döküldüğü noktadaki gölün tabanı yoğun dişbudak ağaçlarıyla kaplı. Kışın biriken yağmur sularıyla orman göle dönüşüyor. Yazın suların çekilmesiyle birlikte ise orman görünümüne kavuşuyor. Göl uygun iklim koşulları sayesinde flora ve fauna açısından zengin çeşitliliğe sahip. Sulak alan olması dolayısıyla longoz, 1998 yılından beri birinci derece doğal SİT alanı. Türkiye'de seksen sulak alan bulunuyor. Bu sulak alanlar balıkçıl türler, yaban ördekleri, karabataklar ve bataklık kuşlarının birçok türüne ev sahipliği yapıyor. Acarlar Longozu'nun özelliği ise sulak alan olması dolayısıyla kuşların bu alanı sahiplenmesi. Longoz aynı zamanda kuşların göç yolu üzerinde. Türkiye Çevre Koruma ve Yeşillendirme Kurumu (TÜRÇEK) bölgede, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programına bağlı GEF Küçük Destek Programı (UNDP GEF/ SGP) tarafından desteklenen bir proje yürütüyor. Söz konusu proje kapsamında, Karamüezzinler Köyü'nde başarılı bir örnek olacak çevre eğitim merkezi kurulacak. Köydeki kullanılmayan ilköğretim okul binasının restore edilmesiyle burada gelen ziyaretçiler ağırlanacak. Proje ekibinden Seçil Oprak, bölgenin karşılaştığı çevresel sorunlar için şöyle diyor:
"Acarlar Gölü çevresindeki tahribat çeşitli insan faaliyetleriyle son 30 yılda hızlıca artmış. Ayrıca gölü besleyen nehirlere atıklarını veren tesislerin varlığı, kaçak ve aşırı avlanma, kumul ilerlemesi bölgenin karşılaştığı sorunlar arasında. Bu durum uluslararası öneme sahip olan Acarlar Longozu'nu günümüzde yok olma tehlikesiyle karşı karşıya bırakmış."
Biyolojik Çeşitlilik Azalıyor
Hassas eko sisteme sahip birçok alanda görüldüğü gibi Acarlar Gölü de günümüzde yaşanan çevre kirliliğinden etkilenmiş. Doğal alanların bilinçsizce kullanılmasıyla biyolojik çeşitliliğin her geçen gün azalması, doğal alanlarda yaşanan ortak bir sorun. Bu durumu biraz olsun yavaşlatmanın, bölge insanlarına ve özellikle çocuklara bilgi vermekten geçtiği biliniyor. Bu bağlamda Türkiye Çevre Koruma ve Yeşillendirme Kurumu (TÜRÇEK) köy halkını longozun kurtarılması için bilinçlendirmeye başlamış. Eğitim programına ilköğretim öğrencileriyle başladıklarını belirten Seçil Oprak, "Özellikle öğrencileri tercih ettik. Amacımız öğrencilerin projeyi evlerine taşımasıydı. Böylece ilk adımı atmış olduk. Ardından köylülerle birlikte longozun korunmasına dair eğitim toplantıları düzenledik. Kısa bir süre sonra eğitimler meyvesini vermeye başladı. Köylüler artık longozun kurtarılması için ellerinden geleni yapıyor" diyor.
Kurulacak olan çevre eğitim merkeziyle yerel halka doğayla uyumlu gelir kaynakları konusunda da eğitimler verilecek. Bu uygulama da halka doğayla uyum içinde yaşamak konusunda bilgi desteğinde bulunacak. Ayrıca İstanbul'dan ve çevre okullardan gelecek öğrencilere, aynı zamanda her yaştan ziyaretçilere çevre ve doğa eğitimi verilecek.
* Longoz (Su basar orman) sahası mevsimsel yağış miktarına bağlı olarak taban suyu seviyesindeki değişimler sonucu göl ve sulak- bataklık görünümünde olan sahalardır.
Yazı: Candeğer Muradoğlu
Fotoğraflar: Volkan Doğar
Kaynakça:
Sealife Temmuz 2005
Candeğer Muradoğlu ve
Volkan Doğar'a teşekkürlerimizle
Denizce
|
