Kemal Baral   

Bozburun (Atabol Burnu) ile 4,5mil güneyindeki Kızılburun arasında kalan Körfeze etrafı yeşillikten hiç nasibini almamış bir bölge olmasına rağmen resmi haritalarda bu isim neden verilmiştir anlamak zor. Herhalde bir temenni mahiyetinde olsa gerek. Eskiden karşısındaki Sömbeki (Simi) adasından ötürü Sömbeki körfezi denirdi. Körfez üç kola ayrılır, kuzeye doğru uzanan kısmının sonu Bozburun ilçesi ve limanıdır, Kızıl adanın ardında kalıp doğuya doğru girinti yapan kısmına Bük ve sonuna da Gelme koyu denir. Güney doğuda Söğüt adasının güneyinde kalan büyük koya Söğüt limanı denir.

Körfezin güney kıyıları rüzgaraltıdır, barınılacak bir yer yoktur; bu kıyıda irili ufaklı kayalar ve adacıklar vardır, seyir açısından da riskli yerlerdir. Söğüt limanının içinde sadece Botoz denilen melteme korunaklı küçük bir koy vardır orada barınılabilir.

Körfezin kuzey kıyılarında ise korunaklı birkaç koy vardır, arazi çıplak, dağlık ve sevimsizdir; buna mukabil Kızıl ada ile Kiseli adanın etrafında ise doğal güzellikleri olan çok mahfuz demir yerleri bulunmaktadır.

Bozburunu döner dönmez çeyrek mil doğusunda Çanak Limanı isimli demirlemeye müsait bir koy vardır, (N 36,40,39 – E27,58,11) bunun karayel köşesindeki küçük çakıllık plajın önünde su derindir 10-15 m de demirlenebilir. Batı ve kuzey rüzgarlarına kapalı tüm güney rüzgarlarına açık bir yerdir.

Atabol burnu 1,5 mil doğusundaki Ortaca burnunun ardında yer alan geniş Ayaca Koyu’nun ortasından güneye doğru çıkıntı yapan küçük burnun doğusunda burun tarafına koltuk verilerek 15m civarı derinlikte demir atarak durulabilir.

Tavşan Bükü

Kıyıya yakın küçük Tavşan adasının ardında kalan koya Tavşanbükü derler. Ada ile kara arasında sığlık bölgede derinliği ben 2,90 m olarak ölçtüm halbuki haritada 10 m hattında gözüküyordu yani yanıltıcı bilgi. Su kesimi derin teknelerin buradan geçmemesi gerekir.

Bükün poyraz köşesinde arkası ağaçlık bölge olan bir koy demirlemeye uygundur, alargada kalınabilir veya koltuk bağlanabilir. Burası melteme, kuzey rüzgarlarına kapalı ancak güney havalarına açıktır. Bükün batısında kalan koyda da 6m de demirlenebilir.

Mercimek Koyu

Tavşan adasının yarım mil doğusunda keşişleme yönünde çıkan  kayalık bir burun vardır bunun ardında kalan koy melteme ve lodosa kapalıdır. Su derindir, 20 m civarında demir atılabilir bu derinlikte demir tutturmak her zaman kolay olmayabilir, sahile çıma tutularak kalınabilir.

Bu koyun biraz daha doğusunda sahilinde tamamlanmamış bir tesis inşaatı görülen koy da demirlemeye uygundur.

Kızıl Ada – Kiseli Ada ve Ada Boğazı

Büyücek, yüksek ve üzeri ağaçlandırılmış bir ada olan Kızıl ada körfezin doğusunda ve kuzeyinde kalan bölümlerinin önünde yer alır, adanın kuzey ucu ince ve alçak bir burun halinde karaya doğru uzanır; kara ile arası sığlıktır ancak 3m derinlikte dar bir geçit vardır.

Kızıl adanın arkasında daha küçük ve yassı Kiseli ada yer alır. Her iki adanın arasındaki ve kara ile aralarındaki bölgeye Ada Boğazı denilmektedir. Denizi, doğası manzarası güzel bir bölgedir, güvenli ve her havaya kapalı limandır.

Derinliği 2,5m den fazla olmayan tekneler boğazdan Kızıladanın kuzey ucuna 30 m mesafede seyir ederek burun geçildikten sonra kıyıyı takiben güneye doğru dönerlerse 3m ortalama su olan geçitten tehlikesizce geçebilirler. Burun ile kara arasında iki tane kum bankı halinde adacık vardır bunlara yaklaşmamalıdır. Kızıl ve Kiseli adaların arası derin sudur ve çok uygun demir yeridir. Kızıl ada sahiline koltuk verilerek 10-15 m de demirlenip rahat kalınabilir. Kiseli ada sahili tarafına da çıma tutulabilir veya alargada durulabilir.

Bozburun’a doğru gitmek isteyen tekneler Kiseli adanın güneyinden dolaşarak büyük koya girerler. Kiseli ada ile kara arası çok sığdır, gerçi 2m kadar derinliği olan dar bir geçit varsa da çok iyi bilmeden geçmemek hayırlı olur.

Kızıladanın güneyinden Zeytinli ada ile arasından geniş ve derin boğazdan geçilerek de Bozburun’a gitmek mümkündür ama yol biraz uzar, büyük ve su kesimi derin tekneler mecburen bu yolu kullanmak zorundadır.

Kızıladanın güney ucunda yüzü doğuya dönük bir koy vardır Dat Bükü denir. Denizden bakıldığında ve haritadaki görünümüne bakarak, iyi bir demir yeri olduğu sanılır ama öyle değildir, arkası dik yamaç olduğu için buradan anafor şeklinde meltem bük içine iner ve rahatsız eder.

Kiseli adanın doğusundaki koy da güvenli bir demir yeridir, 8-10m civarında demir atılıp kıyıya kotuk verilerek rahat kalınır. Fakat, Kiseli ada faresi çok bol ve arsız olan bir yerdir; koltuk halatından tırmanıp tekneye girerler, saklanırlar bir sürü sorun çıkartırlar. Gece uyuyanların bir yerlerini ısırdıklarını sık sık duyduk. Bu nedenle sahile bağlanan koltuk halatına ya arkası kesilmiş pet şişeyi dar ağzı tekneye bakacak şekilde iki tane ard arda geçirin veya bu amaçla üretilmiş önleyiciniz varsa onu takmayı ihmal etmeyin. Plastik demir atma işaretiniz varsa bunun iki parçasını ayırıp halata geçirerek de aynı işi görebilirsiniz. Bizden söylemesi..

Gelme Koyu

Kızıl ve Kiseli adanın ardında kalan ve doğuya doğru geniş bir girinti yapan koya kısaca Bük derler, ahşap tekne yapım ve onarım tersaneleri yerleşmiştir; burada diğer yerlere göre kalitede de fiyatta da daha az olan işler yapıldığı söylenir. Ayrıca, bu bölgede faaliyet gösteren tur ve gezi teknelerinin büyük bir kısmı kışlamak için burasını tercih ederler ve karaya çekilirler.

Bük sonuna doğru iyice daralır ve havuz görünümünde her havaya kapalı bir küçük koy haline gelir, buraya Gelme koyu denir. Sahilinden Söğüt e giden yol geçer, alargada da kalınabilir sahile çıma da tutulabilir hiçbir hava işlemez tam limandır.

Bozburun Koyu ve Limanı

Kızıl ada ve Kiseli adanın ardında kuzey yönüne uzanan geniş koyun sonunda Bozburun ilçesi vardır, koyun ortasında Yeşil ada yer alır batı yakasında kayalık döküntüler vardır. Bozburun ilçesinin önünde biri kısa diğeri uzun iki mendireğin çevrelediği liman bulunmaktadır. Derinlik 3 m kadardır hem sahili hem de mendirek kenarları muntazam rıhtımdır. Su elektrik bağlantısı vardır. Rıhtım kenarları zakkum ve Palmiyelerle süslenmiştir, bağlanmak için halka ve babalar vardır, yakıt istasyonu mevcuttur; liman belediye tarafından işletilmektedir, belediye binası da rıhtımdadır. Sakin ve tenha bir limandır, her havaya kapalı güvenli bir yerdir. Girişte iskele tarafındaki rıhtıma aborda olunabilir diğer yerlere kıçtan kara bağlanılabilir. Girişin sancak tarafındaki kısa mendirek kenarına mahalli kayıklar bağlar bu rıhtım limanın en korunaklı köşesidir.

Bozburun’un tam adına uygun olarak etrafı boz renkli kayalık dağlarla kaplıdır, orman ve yeşillikten yoksun fakat, kendi nevi şahsına münhasır karakteri olan bir coğrafyadır. Şimdi resmi adını Yeşilova olarak değiştirmişler ve haritalara da öyle yazıyorlar. Bu kadar tezat bir isim olsa olsa iyi bir espri konusu ve asla benimsenmeyecek bir isim olarak kalmaya mahkum görünüyor.

Limana girmek istemeyen yatlar limanın batısında kalan kumsal plajın önüne demir atıp alargada kalabilir ve botla karaya çıkabilirler. Ayrıca, limanın doğusunda Jandarma karakolunun önündeki sahil boyunca da demirlenebilir, burada su daha derindir.

Burgaz Koyu ve Kerti Bükü

Geniş Bozburun koyunun içinde batı kıyısında iki uygun demir yeri daha vardır, bunlardan kuzeyde olanına Burgaz koyu adı verilmiştir, limanın yarım mil batısındadır. Koyun sahili ovalık ve hafif ağaçlıktır, kuzey tarafından denize doğru bir dil çıkar bu dilin liman tarafından sığlık bir bölge güneye doğru yayılır ve ucunda üstünde 1m den az su olan bir su altı kayası vardır, tehlikelidir; tam koy ile liman arasında yol üstünde kalır. Bu kayadan kurtulmak için koy çıkışında karşı kıyıdaki okul binasına doğru gidip liman ağzı bordada görülünceye kadar devam ettikten sonra yön değiştirmelidir. Koya gelişte ise elbette tersi yapılacaktır.

Bozburun koyunun güneyinde hemen Ada boğazının üstündeki koy Kerti büküdür, dibi kum, denizi temizdir, melteme kapalı uygun bir demirleme yeridir. Sahile çıma tutulup rahat kalınır, kıyıda bazı harabeler göze çarpar.

Doğu sahilinde Gelme koyunun olduğu büke kadar kıyı yerleşimle dolmuştur, bükten sonra İnce burun ile Zeytinli ada arasında iki güzel demir yeri olmasına rağmen, maalesef buralar balık çiftlikleri tarafından işgal edilmiştir. Yöre halkının şikayet ve itirazlarına rağmen bunlar kaldırılacağı yerde sayıları artıyor. Bu konunun mutlaka ciddiyetle ele alınması elzem hale gelmiştir.

Söğüt Limanı

Yeşilova körfezini ortasından ikiye ayıran sahile yakın büyücek adalar olan Zeytinli ada ve Söğüt adasının güneyinde kalan geniş ve büyük koya Söğüt limanı denir. Sahilinde yerleşimler vardır; yamaçtaki köy Cumhuriyet, sahildeki ise Saranda köyüdür. Söğüt köyü koyun kuzey ucunda yamaçtan sahile yayılmıştır, önünde bir iskele denize uzanır; bunun doğusu sığlık ve döküntü kayalıktır. İskele alnına veya batı tarafına çıma tutulabilir. Köyün önünde su 20 m den fazla epeyce derindir, kıyıdaki lokantaların attığı tonozlar vardır bunlara bağlanmak mümkündür.

Genel olarak Söğüt limanı denilen büyük koyun bütün kıyıları rüzgaraltı ve solugana, dalgaya açık yerlerdir, barınılmaz; sadece bir tek koy melteme karşı korunaklı liman yapar o da köy iskelesinin bir gomina kadar batısında yer alan Botoz koyudur (N 36,40,10 – E 28,05,10). Üstünde kayalar ve kıyısında eski rıhtım kalıntıları görülen bir burunun içinde yarım daire biçimindeki Botoz da derinlik 4 ila 8 m arasında değişir, yarıdan sonra hızla sığlaşır, kuzey sahile koltuk verilerek veya alargada kalınabilir.

Söğüt limanından itibaren körfezin güney ucundaki Kızılburuna kadar olan tüm güney sahili rüzgaraltıdır, kıyı dik kayalıktır ve önünde Değirmen, Suluca, Taşlıca, Tüysüzce, İncirli, Oğlanboğan adaları ve aralarında kayalıklar vardır, seyir açısından tehlikeli bir sahadır.

Kızılburun ile onun 3 mil ilersindeki Karaburun arasında sığınılacak her hangi bir koy yoktur, karayelden bindiren meltem kıyıda patlar ve kaba deniz kaldırır. Yeşilova körfezinin güney sonu olan Karaburun alçak kayalık bir burundur üstünde fener vardır. (Fl2 10s 40m 10M)

Kemal Baral'a teşekkürlerimizle

Denizce

18.10.2007